W serii "Analizy IBE" publikujemy rezultaty prac aktualnie prowadzonych przez pracowników i współpracowników Instytutu Badań Edukacyjnych. Celem serii jest dyskusja i wymiana doświadczeń między badaczami szeroko rozumianej edukacji. "Analizy IBE" wydawane są w wersji elektronicznej i udostępniane bezpłatnie, aby umożliwić dostęp do nich wszystkim osobom zainteresowanym badaniami edukacyjnymi. W "Analizach IBE" publikujemy głównie teksty metodologiczne i wstępne wyniki badań i analiz.
Zastosowanie metody drzew klasyfikacyjnych w analizie aspiracji edukacyjnych rodziców
 |
Drzewa klasyfikacyjne są metodą podziału populacji na klasy obserwacji o podobnych właściwościach. Tekst przedstawia próbę zastosowania tej metody w badaniach dotyczących aspiracji edukacyjnych rodziców uczniów klas IV szkoły podstawowej. Procedura oparta została na danych zebranych od 4931 rodziców z terenu całej Polski. Analiza miała dwa etapy: w pierwszym uwzględniono wybrane zmienne związane ze społeczną pozycją rodziców a w drugim dołączono do nich dwie inne zmienne. Wykorzystując pakiet „party” środowiska R otrzymano diagramy zwane drzewami klasyfikacji obserwacji statystycznych. Niezależnie od uwzględnionej liczby zmiennych wykształcenie najsilniej różnicuje badaną populację. W zależności od branych pod uwagę zmiennych oraz odmian aspiracji ( maksymalnych, realnych, akceptowalnych) otrzymano różne konfiguracje czynników warunkujących aspiracje. Analizy IBE/01/2013 |
Gminy wobec wyzwań oświatowych - przykłady strategicznych działań samorządów w zakresie edukacji
 |
Dokument prezentuje opracowane w ramach projektu badawczego „Badanie działalności gmin w zakresie edukacji” studia przypadków 6 polskich gmin, eksponując wybrane aspekty realizowanych przez samorządy polityk edukacyjnych (zarządzanie siecią szkół, przystosowywanie placówek oświatowych do pracy z uczniami ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi, organizacja i upowszechnianie wychowania przedszkolnego, przygotowanie szkół do obniżenia wieku obowiązku szkolnego, doskonalenie zawodowe nauczycieli i polityka kadrowa). Prezentowane przypadki przedstawione zostają jako przykłady „dobrych praktyk” – sposób użycia oraz znaczenie tego terminu omawiany jest we wprowadzeniu. Jako kontekst zrealizowanego badania, przedstawiono też zasadnicze wątki oraz główne argumenty debaty dotyczącej decentralizacji usług publicznych, w tym, w szczególności, decentralizacji edukacji. Analizy IBE/05/2012 [pobierz raport w formacie PDF] |
Aspiracje edukacyjne rodziców dzieci z klas III szkoły podstawowej (raport z badań pilotażowych)
 |
Tekst przedstawia część wyników badań poświeconych aspiracjom edukacyjnym i zawodowym rodziców w stosunku do swoich dzieci, uczniów klas trzecich szkół podstawowych. Opisano w nim dane dotyczące aspiracji edukacyjnych (maksymalnych, minimalnych i realnych) oraz ich uwarunkowań związanych z wykształceniem rodzica, miejscem zamieszkania oraz płcią dziecka. W kwestionariuszowym badaniu wzięło udział 566 rodziców (w większości matek) z terenu całego kraju. Uzyskane dane pokazują, że rodzice mają wysokie aspiracje edukacyjne: większość z nich pragnie, aby dzieci zdobyły wyższe wykształcenie. Wynika z nich również, że aspiracje te stale rosną, co powinno sprzyjać dalszemu podwyższaniu poziomu wykształcenia w naszym kraju. Analizy IBE/04/2012 [pobierz raport w formacie PDF] |
Aspiracje zawodowe rodziców w stosunku do własnych dzieci (raport z badań pilotażowych)
Waldemar Kozłowski, Ewa Matczak
 |
Tekst przedstawia część danych dotyczących aspiracji zawodowych rodziców w stosunku do własnych dzieci - uczniów klasy III szkoły podstawowej. Rodzice pragną najczęściej, aby dzieci wykonywały zawody medyczne, wymagające wysokich kwalifikacji (np. ekonomiści, prawnicy), politechniczne i nauczycielskie. Preferencje rodziców najsilniej różnicuje płeć dziecka. Występuje także zróżnicowanie ze względu na wykształcenie rodziców i miejsce zamieszkania. Analizy IBE/03/2012 [pobierz raport w formacie PDF] |
NAUCZYCIELE A OSIĄGNIĘCIA SZKÓŁ (na podstawie danych TALIS i wyników egzaminu gimnazjalnego)
prof. Rafał Piwowarski
 |
Od kilkudziesięciu już lat w wielu krajach osiągnięcia szkolne zaczęto mierzyć za pomocą niekiedy skomplikowanych, ale bardziej obiektywnych narzędzi niż tradycyjne oceny wystawiane uczniom przez nauczycieli. Ten ciągle doskonalony system pomiaru wiedzy i umiejętności osiąganych przez uczniów dopracował się instytucji o uznanym autorytecie międzynarodowym. Jest nią na przykład IEA (International Association for the Evaluation of Educational Achievement) działająca w Hamburgu i Amsterdamie, która poza stałym merytorycznym zespołem specjalistów, grupuje badaczy z wielu krajów realizujących najróżnorodniejsze projekty badawcze. Analizy IBE/02/2011 [pobierz w formacie PDF] |
Jak mierzyć nierówności w dostępie do wykształcenia? Wnioski z symulacji komputerowych.
dr hab. Zbigniew Sawiński
 |
Badania nierówności edukacyjnych nastawione są na poszukiwanie prawidłowości wspólnych dla różnych krajów bądź dla różnych okresów czasu. Mniejszą uwagę przykłada się przez to do społecznego kontekstu, w jakim nierówności te powstają. Na kontekst ten składa się, z jednej strony, dostępność szkół różnych szczebli, która podlega zmianom wraz z ekspansją oświaty. Analizy IBE/01/2011 [pobierz analizę w formacie pdfi] |