DOI 10.24131/3724.260301
Streszczenie
Wprowadzenie: Dynamiczny rozwój infrastruktury cyfrowej w Polsce kontrastuje z lukami kompetencyjnymi oraz izolacją działań nauczycieli i rodziców w obszarze socjalizacji cyfrowej. Dotychczasowa literatura rzadko łączy perspektywy obu tych grup w ramach zintegrowanych modeli badawczych. Cel badań: Celem artykułu jest analiza porównawcza struktur samooceny kompetencji bezpieczeństwa cyfrowego nauczycieli i rodziców w Polsce oraz identyfikacja obszarów wspólnych deficytów.
Metoda badań: Badanie oparto na dwóch próbach ankietowych (N = 890 nauczycieli, dobór losowy warstwowy oraz N = 2473 rodziców, dobór celowy). Zastosowano eksploracyjną analizę czynnikową (EFA) oraz współczynnik kongruencji Tuckera (ϕ) do porównania struktur latentnych obu grup.
Wyniki: Analizy ujawniły wysoką zbieżność struktur samooceny (ϕ=0,950). Wyodrębniono trzy wspólne wymiary: techniczno-edukacyjny, prywatności i zdrowia oraz ekologiczny. Zidentyfikowano „paradoks samooceny cyfrowej” – wysoką pewność w obszarze dobrostanu przy najniższym poczuciu sprawności w zakresie technicznej ochrony urządzeń.
Wnioski: Homogenizacja samooceny nauczycieli i rodziców podważa tezę o głębokim rozłamie kompetencyjnym i stwarza szansę na budowę zintegrowanego ekosystemu wsparcia. Postuluje się przejście od teoretycznych ram kompetencyjnych ku praktycznym modelom mentoringowym, uwzględniającym nowe ryzyka algorytmiczne i treści syntetyczne.
Self-Assessment of Digital Safety Competencies Among Teachers and Parents in Poland
Abstract
Introduction: The rapid growth of digital infrastructure in Poland contrasts with competency gaps and the isolation of teachers and parents in the field of digital socialization. Existing literature rarely combines the perspectives of both groups within integrated research models.
Research Aim: The aim of the article is to conduct a comparative analysis of digital safety self-assessment structures among teachers and parents in Poland and to identify areas of common deficits. Method: The study is based on two survey samples (N = 890 teachers, stratified random sampling, and N = 2473 parents, purposive sampling). Exploratory Factor Analysis (EFA) and Tucker's congruence coefficient (φ) were used to compare the latent structures of both groups.
Results: The analyses revealed high congruence in self-assessment structures (φ=0.950). Three common dimensions were identified: technical-educational, privacy and health, and ecological. A "digital self-assessment
paradox" was observed – high confidence in well-being combined with the lowest perceived proficiency in technical device protection.
Conclusion: The homogenization of self-assessment among teachers and parents challenges the thesis of a deep competency divide and offers an opportunity to build an integrated support ecosystem. A shift from theoretical
frameworks to practical mentoring models is proposed, addressing new algorithmic risks and synthetic content.