Cyfrowa ewolucja w klasie. Wyniki pilotażu "Innowacje technologiczne w szkole"

Wdrażanie innowacji pedagogicznych to proces złożony, który wykracza poza modernizację infrastruktury technicznej. Skuteczna cyfryzacja szkoły wymaga spójnej strategii, etapowego działania i aktywnego udziału wszystkich interesariuszy.

Na podstawie badania pilotażowego zrealizowanego w projekcie „Innowacje technologiczne w szkole”, IBE PIB opracował 7 kluczowych rekomendacji, wspierających zrównoważoną transformację cyfrową szkoły.

1. Audyt dojrzałości cyfrowej 

Zanim pojawią się nowe narzędzia, konieczna jest diagnoza punktu wyjścia. Audyt powinien obejmować:

• wydajność i stabilność sieci,
• dostępny sprzęt i oprogramowanie,
• kompetencje cyfrowe nauczycieli,
• procedury bezpieczeństwa danych.

Stabilna infrastruktura to warunek ciągłości procesów dydaktycznych.

2. Strategia i harmonogram 

Cyfryzacja wymaga długofalowego planu, spójnego z misją szkoły. Kluczowe znaczenie ma:

• jasna wizja dyrekcji,
• realny harmonogram działań,
• włączenie nauczycieli w proces decyzyjny.

To właśnie poczucie sprawstwa zwiększa akceptację i trwałość zmian.

3. Wdrażanie etapowe i faza testowa

Nowe rozwiązania najlepiej wprowadzać stopniowo:

• rozpocząć od pilotażu,
• identyfikować bariery techniczne i organizacyjne,
• modyfikować narzędzia przed pełnym wdrożeniem.

Etapowość minimalizuje ryzyko i pozwala uczyć się na bieżąco.

4. Mentoring i społeczności praktyków

Skuteczna cyfryzacja opiera się na ludziach. Warto wspierać:

• mentoring wewnątrzszkolny,
• zespołową wymianę doświadczeń,
• uczenie się od siebie nawzajem.

Wspólna praktyka redukuje bariery psychologiczne i metodyczne.

5. Niezawodność infrastruktury ICT

Zaufanie do technologii buduje się przez niezawodność. Szkoły potrzebują:

• stabilnego łącza internetowego,
• sprawnych urządzeń i stacji ładowania,
• jasno określonych procedur serwisowych.

Bez tego nawet najlepsze narzędzia nie będą wykorzystywane.

6. Wsparcie „szyte na miarę”

Wsparcie techniczne i metodyczne powinno uwzględniać różne poziomy kompetencji nauczycieli. Kluczowe jest:

• tempo dostosowane do użytkownika,
• możliwość testowania narzędzi na własnym przedmiocie,
• czas na oswojenie zmiany.

Elastyczność zwiększa skuteczność wdrożenia.

7. Współpraca całej społeczności szkolnej

Transformacja cyfrowa wymaga zaangażowania wszystkich:

• dyrekcji – jako lidera wizji,
• nauczycieli – jako praktyków,
• uczniów – jako cyfrowych asystentów,
• rodziców – jako partnerów procesu,
• społeczności lokalnej – jako zaplecza merytorycznego i materialnego.

To proces zespołowy, nie indywidualny.

Projekt "Innowacje technologiczne w szkole"

Badanie pilotażowe zostało zrealizowane przez Instytut Badań Edukacyjnych – Państwowy Instytut Badawczy w okresie od kwietnia do czerwca 2025 roku w ramach projektu „Innowacje technologiczne w szkole”. Objęło nauczycieli i uczniów klas VI i VII z dwóch mazowieckich szkół podstawowych o zróżnicowanym poziomie doświadczeń technologicznych. Wykorzystano:

• dwa pomiary ankietowe,
• obserwacje lekcji,
• wywiady z nauczycielami i trenerami.