Jak zmienia się szkoła? Podsumowanie "Dnia w IBE PIB"

Koleny "Dzień w IBE PIB” poświęcony był przygotowywanym od 2024 roku założeniom zmian w systemie edukacji. Podczas wydarzenia zaprezentowano efekty prac nad nowymi podstawami programowymi dla przedszkoli i szkół podstawowych, które zaczną obowiązywać od września 2026 roku, a także omówiono harmonogram dalszych działań – w tym prace 300 ekspertów nad podstawami dla szkół ponadpodstawowych. Uczestnicy mogli wziąć udział w lekcjach pokazowych, debacie naukowej oraz warsztatach dla rodziców.

Ważnym elementem programu było spotkanie z Janet Looney, która mówiła o znaczeniu mastery learningu i oceniania kształtującego. Jej rekomendacje stanowią istotny wkład w przygotowywany przez IBE PIB poradnik dotyczący stopniowego osiągania biegłości. Odbyła się również debata naukowa o potrzebach polskiej edukacji. 

Podczas wydarzenia wybrzmiał także szerszy kontekst zmian systemowych, o którym mówiła Elżbieta Strzemieczna, kierowniczka Zespołu ds. Zmian w Systemie Edukacji IBE PIB.

"Jako społeczeństwo tracimy wiarę w system edukacji. Coraz więcej osób próbuje szukać dla niej alternatyw i uczyć się na inne sposoby. Uczniowie coraz częściej mówią, że nie czują się w szkole ważni. To niepokojące, że system, w który inwestujemy tak wiele środków, energii i czasu, budzi tak wiele negatywnych emocji. Chcemy to zmienić. Naszym celem jest tworzenie szkoły stawiającej ambitne wyzwania, ale jednocześnie oferującej wspierające, nieopresyjne środowisko, sprzyjające rozwojowi i pełnemu wykorzystaniu potencjału uczniów".

Z kolei Agnieszka Kopacz, Nauczycielka Roku 2025, podzieliła się doświadczeniami pracy z uczniami i przedstawiła konkretne strategie dydaktyczne wykorzystywane w praktyce szkolnej:

„W mojej klasie jest ponad połowa dzieci z orzeczeniami. Jedenaście osób musi mieć dostosowany materiał, sposób jego przekazania, wymagania czy sposób pisania sprawdzianu. Powiedzmy sobie szczerze – to nie jest fizycznie możliwe, żeby nauczyciel na każdej lekcji chodził między ławkami i docierał do każdego ucznia.

Wyjaśniła, że "ważną rolę odgrywa to, żebyśmy to my pokazali uczniom, w jaki sposób mogą się samoregulować". "Autoregulacja to proces, który wymaga czasu i cierpliwości, ale przynosi niesamowite efekty – dzieci uczą się brać odpowiedzialność za proces uczenia się. Kluczem do skutecznej nauki jest metapoznanie – zrozumienie własnych potrzeb edukacyjnych może znacząco skrócić czas potrzebny na przyswojenie danego materiału" - dodała.

"Naszą rolą jako nauczycieli jest stworzenie środowiska, w którym uczniowie rozumieją swoje emocje, co przekłada się na bardziej efektywną naukę. Powinniśmy pokazywać im, w jaki sposób się uczyć, ale też jak poznawać swoje emocje, kontrolować poziom energii i odkrywać, co im sprzyja, a co nie sprzyja w szkole" - wyjaśniła.

Nauczyciele dla nauczycieli

Lekcje pokazowe stanowiły jeden z najbardziej praktycznych elementów „Dnia w IBE PIB” – przygotowane zostały w formule „nauczyciele dla nauczycieli” i prowadzone przez ekspertów współtworzących nowe podstawy programowe.

Równolegle odbywały się zajęcia z języka polskiego (Katarzyna Olejnik), matematyki (Marcin Karpiński) oraz przyrody w terenie (dr Karol Dudek-Różycki), a w drugiej części dnia – zajęcia praktyczno-techniczne (Tomasz Peplinski, Witold Jakubek), edukacja matematyczna w klasach I–III (dr Małgorzata Zambrowska) oraz warsztaty online z edukacji technicznej w przedszkolu (prof. Jan Amos Jelinek, dr Gabriela Ziewiec-Skokowska, Monika Rościszewska-Woźniak).

Każde spotkanie łączyło prezentację założeń nowej podstawy programowej z pokazową lekcją, ilustrującą ich zastosowanie w praktyce – od rozwijania kompetencji komunikacyjnych i matematycznych, przez naukę w terenie, po działania projektowe i techniczne. Ważnym elementem była także możliwość bezpośredniej rozmowy z autorami zmian – podczas sesji pytań i odpowiedzi nauczyciele mogli skonfrontować nowe podejścia z codzienną praktyką szkolną.

Zobacz transmisję z wystąpień oraz debaty